Orta Doğu’da devam eden çatışmalar ve Hürmüz Boğazı’nın kapanması nedeniyle azot bazlı gübre fiyatları sert bir yükseliş yaşadı. Bu durum ikinci bir gıda enflasyonu dalgası endişelerini beraberinde getiriyor. Capital Economics analistleri doğrudan enerji fiyatı şokunun ana piyasa endişesi olmaya devam ettiğini belirtiyor. Ancak tarımsal girdi maliyetlerindeki artışın küresel gıda fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı yaratması bekleniyor. Ukrayna savaşının başlangıcının ardından görülen ani dalgalanmanın aksine bu etkinin daha kademeli olması öngörülüyor. Buna rağmen etkinin düşük gelirli gelişmekte olan piyasalar için orantısız derecede şiddetli olacağı tahmin ediliyor. Küresel tarım sektörü artan gübre fiyatları karşısında yeni tedarik stratejileri geliştirmeye çalışıyor. Azot tedariğinde daralma yaşanıyor Savaşın etkisi en çok enerji yoğun olan ve büyük ölçüde doğal gaza dayanan azot bazlı gübrelerde hissedildi. Küresel arzın yaklaşık yüzde on beşi Orta Doğu’dan kaynaklanıyor. Geçtiğimiz yıllarda da benzer tedarik sorunları küresel tarım piyasalarını derinden etkilemişti. Deniz ablukası ihracatı kısıtlayarak üre fiyatlarının yüzde elliden fazla artmasına neden oldu. Analistler deniz trafiği yeniden başlasa bile önemli merkezlerdeki hasarlı altyapı nedeniyle üretimin hızla normale dönmekte zorlanabileceğine dikkat çekiyor. Bu durum kısa vadede arz sıkıntılarının devam edeceği anlamına geliyor. Tarım sektörü temsilcileri alternatif tedarik kanalları bulmak için yoğun bir çaba harcıyor. Gelişmekte olan piyasalar büyük risk taşıyor Gelişmiş ekonomilerde gayrisafi yurt içi hasıla üzerindeki makro etkinin marjinal kalması bekleniyor. Ancak Sahra Altı Afrika ve Güney Asya’daki düşük gelirli ülkeler için risk profili önemli ölçüde farklılık gösteriyor. Tarımın gayrisafi yurt içi hasılanın yüksek bir yüzdesini oluşturduğu bu bölgelerde mahsul verimindeki küçük düşüşler bile ekonomik daralmalara yol açıyor. Küresel tarım piyasalarındaki bazı büyük üreticiler mevcut sezon için nispeten izole kalmaya devam ediyor. Bu durum daha geniş çaplı sistemik arz çöküşüne karşı bir tampon görevi görüyor. Uzmanlar bölgesel krizlerin küresel etkilerinin yönetilmesi için daha kapsayıcı tarım politikalarına ihtiyaç duyulduğunu ifade ediyor. Yüksek gübre fiyatları trendi belirliyor Gübre şokunun enflasyonist etkisi hemen ortaya çıkmıyor. Ekim döngüleri ve mevcut stokların tükenmesi nedeniyle manşet enflasyon üzerindeki en yüksek etkinin bir yıldan daha uzun bir süre sonra gelmesi bekleniyor. Capital Economics İngiltere ve Avrupa genelinde gıda enflasyonunun önümüzdeki yıllarda yeniden zirveleri test edebileceğini öngörüyor. Bu veriler gübre fiyatları artışının sadece bugünün piyasalarını değil önümüzdeki birkaç yılın küresel gıda enflasyonu trendini de kalıcı olarak şekillendireceğini net bir şekilde gösteriyor. Yazı gezinmesi Ekonomi Yönetimi ile Sokak Arasındaki Makas Açılıyor: Hedef %16, Beklenti %51,5!
