İşlemci pazarında yeni kriz: Fiyatlar ve tedarik süreleri artıyor

Yarı iletken pazarını etkisi altına alan yapay zekâ, bu kez doğrudan işlemci tarafını vurmuş durumda. Artan talep, hem veri merkezlerinde hem de bireysel kullanıcı tarafında CPU’lara olan ilgiyi ciddi biçimde artırırken, fiyatlar hareketlenmeye başlamıştı. Son olarak Intel, AMD ve MediaTek başta olmak üzere birçok üretici, kapasite artışına gidiyor. Ancak fiyat artışları için halen çözüm bulunabilmiş değil.

Fiyatlar ve tedarik süresi uçuşta

Yarı iletken pazarında son dönemde yaşanan gelişmeler, işlemci tarafında arz-talep dengesinin ciddi şekilde bozulduğunu gösteriyor. Özellikle “agentic AI” olarak adlandırılan yeni nesil yapay zekâ iş yükleri, CPU talebini beklenenden çok daha hızlı artırmış durumda. Bu değişimle birlikte veri merkezlerinde GPU ağırlıklı yapıdan CPU’ya daha dengeli bir geçiş yaşanıyor. GPU/CPU oranının 8:1 seviyesinden 4:1’e düşmesi ve ileride 1:1’e yaklaşması bekleniyor.

Artan talep karşısında üreticiler kapasiteyi yükseltmeye çalışsa da bu hamleler kısa vadede yeterli olmuyor. Intel’in özellikle sunucu tarafındaki Xeon işlemcilerine olan talep rekor seviyeye ulaşmış durumda. Şirketin bu yüksek kârlı segmenti önceliklendirmesi ise masaüstü ve dizüstü pazarında boşluk yaratıyor. Bu boşluk, AMD’nin pazar payını hızla artırmasına zemin hazırlıyor.

Öte yandan MediaTek de özellikle Chromebook segmentinde önemli bir yükseliş yakalamaya hazırlanıyor. Şirketin 2026 yılında işlemci sevkiyatını yüzde 40’ın üzerinde artırması bekleniyor. Bu da geleneksel x86 üreticilerine alternatif arayışının hızlandığını gösteriyor.

Fiyat tarafında ise tablo daha da dikkat çekici. Intel işlemcilerde geçtiğimiz yıl başlayan zam dalgası, son aylarda yeniden yüzde 10 seviyesinde artışla devam etti. Üstelik bu artış yalnızca sunucu işlemcileriyle sınırlı değil, tüketici segmenti de doğrudan etkileniyor. AMD tarafında da benzer bir fiyat politikasının sürmesi bekleniyor.

Sorunun bir diğer boyutu ise tedarik süreleri. Özellikle giriş seviyesi ve ana akım sistemlerde kullanılan platformlarda teslim süreleri 1 yıla kadar uzamış durumda. Bu durum OEM üreticileri alternatif çözümlere yönlendirirken, pazardaki rekabet dinamiklerini de yeniden şekillendiriyor.