Hürmüz krizi: Körfez’de hâlâ 20 bin denizci mahsur

İran ve ABD arasında “olumlu ilerlediği” söylenen görüşmeler ve haftalardır süren ateşkese rağmen hâlâ 20 bin kadar denizci Basra Körfezi’nde mahsur bekliyor.

Birleşmiş Milletlere bağlı Uluslararası Denizcilik Örgütünün (IMO) Genel Sekreteri Arsenio Dominguez, “Şu anda yaklaşık 20 bin mürettebat ve yaklaşık bin 500 gemi mahsur durumda” açıklamasını yaptı.

Panama’da katıldığı bir etkinlikte konuşan Dominguez, gemilerde beklemek zorunda kalan denizcilerin “başka ülkelerin yararı için her gün işlerini yapan masum insanlar” olduğunu söyledi, “kontrolleri dışındaki durumlar nedeniyle mahsur kaldıklarını” vurguladı.

Geçen ay haber ajansı AP, yiyecek ve içme suyu sıkıntısı yaşandığını, bazı gemilerde erzak kısıtlamasına gidildiğini aktarmıştı. Ayrıca stresli bir ortamda, planlanan görev sürelerinin üzerinde vakit geçirmek zorunda kalan personelin psikolojik zorluklar yaşadığı da bildiriliyor.

Hürmüz’de son durum ne?

İran, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’taki saldırıları üzerine misilleme olarak Hürmüz Boğazı’ndan geçişleri durdurmuştu.

Basra Körfezi (soldaki açık renkli alan) ve Hürmüz Boğazı’ndaki (kalemin işaret ettiği dar bölge) durum küresel piyasalarda yakından izleniyor. Haritadaki yeşil ve kırmızı noktalar gemileri temsil ediyorFotoğraf: Julien De Rosa/AFP/dpa/picture alliance

Savaştan önce ticaretin normal şekilde yapıldığı boğaz, küresel petrol taşımacılığı için kritik önemde. Normalde küresel olarak taşınan petrol ve doğalgazın beşte biri buradan geçiyordu.

Denizcilik takip şirketi Kpler, son iki haftada Hürmüz’den sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) taşıyan beş gemi geçtiğini bildirdi. Bu sayı, 1 Mart ile 21 Nisan arasında kaydedilen yalnızca bir geçişe kıyasla artış anlamına geliyor.

Savaşın başladığı 28 Şubat’ta 70 dolar seviyesinde olan Brent petrolün varil fiyatı, Hürmüz’ün kapanmasıyla geçen ay içinde 120 dolara kadar tırmanmıştı.

ABD Başkanı Donald Trump boğazı açmak için Pazartesi günü yeni bir operasyon başlatacaklarını duyurdu ancak ertesi gün bundan geri adım attı. Tahran böylesi bir girişimi “ateşkesin bozulması” olarak göreceklerini bildirmişti.

Son iki günde Washington’dan gelen “müzakerelerde ilerleme sağlandığı” yönündeki açıklamalarla petrol fiyatı bugün 98 dolara geriledi.